ابوسهل عیسی بن یحیی بن ابراهیم المسیحی، مشهور به ابوسهل مسیحی گرگانی، در نیمه دوم قرن چهارم هجری قمری در خوارزم به دنیا آمد و از دانشمندان برجسته خراسان همعصر ابن سینا بود. او علاوه بر پزشکی، در زمینههای هندسه، ستارهشناسی، ریاضیات، شعر و حکمت نیز آثار قابل توجهی داشت و در دربار ابوالعباس مامون خوارزمشاه فعالیت میکرد.
ابوسهل مسیحی به دلیل توانمندیهایش در پزشکی و علوم طبیعی، به یکی از استادان مشهور خراسان قدیم و منطقه خوارزم تبدیل شد. برخی منابع اشاره کردهاند که ابن سینا و ابوریحان بیرونی از شاگردان او بودهاند، هرچند ابن سینا در نوشتههای خود مستقیما از فراگیری پزشکی نزد کسی نام نبرده و تنها گفته است که این دانش را در مدتی کوتاه فراگرفته است.
از نظر تاریخی، ابوسهل مسیحی در سال ۴۰۳ هجری قمری، در مسیر سفر به خراسان همراه با ابن سینا، بر اثر طوفان شن در بیابانهای خوارزم درگذشت. میراث او در پزشکی شامل آثار مهمی است که شهرت آنها تا امروز باقی مانده است. مشهورترین اثر او کتاب «المائة فی الصناعة الطبيعية» است که یک کتاب جامع در پزشکی و علوم طبیعی به شمار میرود و در آن به درمان بیماریها، شناخت علایم و روشهای علمی مراقبت از بیماران پرداخته شده است.
تاثیر نظریات ابوسهل مسیحی در تاریخ پزشکی بسیار چشمگیر است. بسیاری از معاصران او، از جمله قطبالدین شیرازی، در کتاب «التحفة السعدية» به تحلیل و مقایسه نظریات ابوسهل با آثار ابن سینا پرداخته و در برخی موارد، نظر او را بر نظریات ابن سینا و دیگر پزشکان ترجیح دادهاند. این نکته نشاندهنده ارزش علمی و توانمندی ابوسهل در خراسان و خوارزم است و اهمیت او در تربیت و هدایت شاگردانش را برجسته میکند.
ابوسهل مسیحی، هم از نظر دانش نظری و هم مهارت عملی پزشکی، نمونه شاخصی از دانشمندان خراسان قدیم و پیشتازان علوم پزشکی به شمار میرود. روشهای درمان او، آموزش شاگردان و آثار مکتوبش، پایهای برای توسعه پزشکی و علوم طبیعی در خراسان و دیگر مناطق شد و بر نسلهای بعدی پزشکان، از جمله ابن سینا، تاثیرگذار بود.
