محمد کاظم امینی در ۲۲ جدی/دی ۱۳۴۳ هجری خورشیدی در شهر میمنه، ولایت فاریاب، در خانوادهای فرهنگی چشم به جهان گشود. آموزشهای ابتدایی و متوسطه را در مکتبهای عربخانه و ابوعبید جوزجانی به پایان رساند و سپس وارد دانشگاه کابل شد. او در سال ۱۳۶۵ هجری خورشیدی از دانشکدهٔ زبان و ادبیات دانشگاه کابل مدرک کارشناسی گرفت.
فعالیتهای ادبی و پژوهشی امینی از سال ۱۳۵۹ هجری خورشیدی آغاز شد. پس از فراغت، در سال ۱۳۶۸ بهعنوان آموزگار در «پیداگوژی انستیتوت میرزا اولغبیگ» فاریاب به تدریس پرداخت و همزمان مدتی در ریاست اطلاعات و فرهنگ این ولایت ایفای وظیفه کرد. در پی تحولات سال ۱۳۷۷ هجری خورشیدی و سقوط شمال، به پاکستان و سپس عربستان سعودی مهاجر شد و نزدیک به هفت سال را دور از وطن گذراند. پس از بازگشت، فعالیتهای فرهنگی، آموزشی و پژوهشی خود را با جدیت بیشتری ادامه داد.
امینی در کنار نویسندگی و پژوهش، خطاطی ماهر است و در چندین شیوهٔ خوشنویسی مهارت دارد. او به زبانهای فارسی، اوزبیکی، اردو و عربی آشنایی دارد و مقالاتش در حوزههای ادبی، تاریخی و فرهنگی از سال ۱۳۵۹ تاکنون در مطبوعات کشور منتشر شده است.
در عرصهٔ فرهنگی، از بنیانگذاران چندین نشریه و نهاد مدنی بهشمار میرود. در سال ۱۳۸۴ هجری خورشیدی جریدهٔ آزاد «میلادنور» را پایهگذاری کرد و در سالهای ۱۳۸۶ و ۱۳۸۸ بهترتیب نشریهٔ «میمنه» و نهاد «ظهیر فاریابی مدنی – فرهنگی» را ایجاد نمود. او همچنین از سال ۱۳۸۶ تا ۱۳۸۸ رئیس دارالمعلمین عالی فاریاب بود.
بخش مهمی از کارنامهٔ امینی به گردآوری منابع تاریخی، تدوین تذکرهها و معرفی شاعران و نویسندگان اوزبیکتبار افغانستان اختصاص دارد. تاکنون بیش از بیست اثر مستقل و دهها نوشتهٔ پژوهشی، تحقیقی و ادبی از او به چاپ رسیده و چندین اثر دیگر نیز در دست انتشار دارد. از مهمترین آنها میتوان به این عناوین اشاره کرد: «رنگینکمان شعر» (دو جلد)، «تذکرهٔ شعرای جوزجانان»، «افغانستان در دو و نیم قرن اخیر» (ترجمه)، «تاریخ میمنه»، «جغرافیای عمومی فاریاب»، «رنگهای ادبی»، «مناقب اسلامیه»، «یادنامهٔ سپهسالار شهید»، «یادنامهٔ نفیر فاریابی»، «افغانستاندهگی اوزبیک شاعرلری»، و مجموعههای ادبی چون «تانگییلی»، «آیکمان» و «از مدینه تا میمنه». افزون بر این، دفترها و تذکرههای متعددی از جمله «حماسهٔ دولت کپتان»، «تذکرهٔ خطاطان و خوشنویسان فاریاب» و دیوانهای شاعران محلی در فهرست آثار چاپنشدهٔ او قرار دارد.






