دهم حمل/فروردین، روز درگذشت عبدالهادی داوی

عبدالهادی داوی

عبدالهادی داوی، مشهور به «پریشان»، در سال ۱۲۷۴ هجری خورشیدی در منطقه باغ علی‌مردان شهر کابل به دنیا آمد. پدرش، عبدالاحد خان، طبیب گیاهی اهل قندهار، به فرمان امیر عبدالرحمن خان به کابل فراخوانده شد و در دربار به کار پرداخت. داوی دورهٔ مکتب را در کابل گذراند و در جریان آموزش با افکار نوگرایانه و آزادی‌خواهانه آشنا شد. در این دوران علاقه‌ای عمیق به ادبیات، سیاست و مسائل اجتماعی پیدا کرد و افزون بر زبان‌های فارسی و پشتو، با زبان‌های اردو، ترکی، عربی و انگلیسی نیز آشنایی یافت.

او فعالیت‌های خود را از سال ۱۲۹۰ هجری خورشیدی در جریده سراج‌الاخبار آغاز کرد و به عنوان محرر و نویسنده مقالات سیاسی و اجتماعی و اشعار انتقادی منتشر می‌کرد. داوی عضو فعال جمعیت «رفقای مشروطیت دوم» بود و در نهضت مشروطه و تحولات فکری و ادبی افغانستان نقش برجسته‌ای ایفا کرد. پس از بازداشت به اتهام همکاری با مشروطه‌خواهان و آزادی در دوره شاه امان‌الله خان، به‌عنوان نخستین سرمحرر جریده «امان افغان» به فعالیت فرهنگی و سیاسی ادامه داد.

در عرصه دیپلماسی و سیاست نیز نقش مهمی داشت. او در سال‌های مختلف عضو هیات سیاسی افغانستان در هند، سفیر افغانستان در بخارا، وزیر مختار در لندن و آلمان، مدیر شعبه هند و اروپا در وزارت امور خارجه و وزیر تجارت افغانستان بود. همچنین در دوره سلطنت محمد ظاهر شاه، سرمنشی دربار شاهی شد، وکیل مردم ده‌سبز کابل و رئیس دوره هفتم شورای ملی افغانستان گردید و سفیر افغانستان در مصر و اندونیزیا بود. در نهایت ریاست مشرانو جرگه شورای ملی را بر عهده گرفت و در امور سیاسی و پارلمانی کشور سهم مهمی داشت.

عبدالهادی داوی شاعری توانا و نویسنده‌ای پرکار بود. اشعار او بیشتر با مضامین اجتماعی، ملی و آزادی‌خواهانه، به بیداری فکری جامعه افغانستان کمک کردند. از آثار مهم او می‌توان به «زما رسول پاک» (ترجمه کتاب «پیغمبر اسلام» از اردو به پشتو)، «تجارت ما با اتحاد جماهیر شوروی»، «غیاصه» (اثر منظوم به پشتو)، «لالی ریخته» (ترجمه منظوم اشعار علامه محمد اقبال لاهوری به فارسی)، «نغمات»، «رجال وطن» و «زیست‌نامه» اشاره کرد.

او که از چهره‌های برجسته فرهنگی و سیاسی افغانستان در سده چهاردهم هجری خورشیدی بود، سرانجام در ۱۰ حمل/فروردین سال ۱۳۶۱ هجری خورشیدی در کابل درگذشت و نام و آثارش به‌عنوان بخشی از میراث ادبی، فرهنگی و سیاسی افغانستان باقی ماند.

اشتراک گزاری از این طریق:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

فراخوان