حکیم نجمالدین بلخی در سدهٔ پنجم هجری در شهر بلخ زاده شد. آموزشهای نخستین را نزد حکیمان بلخی فراگرفت و سپس برای تکمیل دانش خود به بخارا و نیشابور سفر کرد؛ دو شهری که در آن دوره قلب تپندهٔ مکتب سینوی بودند. نجمالدین بلخی در طب بالینی، بهویژه در درمان تبها، بیماریهای حاد و اختلالات گوارشی مهارت داشت و در نسخهنویسی از روشهای مبتنی بر تجربه و مشاهده پیروی میکرد. او با آثار ابنسینا آشنایی عمیق داشت و برخی منابع نسخهشناسی نشان میدهد که حاشیههایی بر بخشهایی از قانون نوشته است؛ حاشیههایی که در مدارس خراسان مورد استفاده قرار میگرفت و نشاندهندهٔ تسلط او بر طب بالینی است.
او در داروشناسی گیاهی نیز مهارت داشت و از گیاهان بومی بلخ—مانند اسپرک، زوفا، بادیان، گلگاوزبان و ختمی—نسخههای درمانی میساخت. گفتهاند که او در بلخ حلقهای آموزشی تشکیل داد و شاگردانی تربیت کرد که بعدها در نیشابور، هرات و مرو به طبابت پرداختند. نجمالدین بلخی همچنین در مباحث حکمت طبیعی، مانند عناصر، مزاجها و قوا، تسلط داشت و همین او را در شمار «حکیمان سینوی» قرار میدهد. او تا پایان عمر در بلخ ماند و به طبابت، آموزش و نسخهنویسی ادامه داد. هرچند آثار مستقلی از او باقی نمانده، اما حضورش در زنجیرهٔ انتقال طب سینوی در خراسان کاملاً قابل تشخیص است.






