استیون دی. کراسنر
(۱۹۴۲ – )
استیون دی. کراسنر، دانشمند امریکاییِ روابط بینالملل و اقتصاد سیاسی بینالملل، از چهرههای اثرگذار واقعگرایی در نیمه دوم قرن بیستم و آغاز قرن بیستویکم بهشمار میرود. او در نیویورک زاده شد، در دانشگاه کرنل تاریخ خواند، کارشناسی ارشد خود را در دانشگاه کلمبیا گرفت و دکترای علوم سیاسی را از دانشگاه هاروارد دریافت کرد. کراسنر سالها در دانشگاه استنفورد تدریس کرد و افزون بر فعالیت دانشگاهی، در حوزه سیاستگذاری نیز در نهادهای دولتی ایالات متحده نقش داشت.
محورهای اصلی پژوهش او شامل نظریه روابط بینالملل، اقتصاد سیاسی بینالملل، سیاست خارجی امریکا، دولتسازی و مسئله حاکمیت است. کراسنر با گرایشی واقعگرایانه، بر نقش قدرت و منافع دولتها در شکلدهی به نظم جهانی تأکید میکند و در برخی نوشتههای خود نشان میدهد که نهادها و ترتیبات اداری، اگر از اقتدار سیاسی کافی برخوردار نباشند، بهتنهایی نمیتوانند سیاست خارجی موفق یا دولتسازی پایدار پدید آورند. از این رو، او در تحلیل سیاست خارجی و بازسازی دولتهای ضعیف، برای اقتدار اجرایی و ظرفیت نهادی اهمیت ویژهای قائل است.
یکی از مهمترین سهمهای نظری کراسنر در سیاست جهانی، نقش او در برجستهکردن بحث «رژیمهای بینالمللی» است. او رژیمها را مجموعهای از اصول، هنجارها، قواعد و رویههای تصمیمگیری میدانست که انتظارات بازیگران را در یک حوزه مشخص از روابط بینالملل سامان میدهند. این صورتبندی، به فهم بهتر همکاری، تعارض و نظم در عرصه بینالمللی کمک کرد و به یکی از مباحث بنیادی در نظریه روابط بینالملل بدل شد.
کراسنر را معمولاً در شمار واقعگرایانِ توجهمند به ساختار قدرت جهانی قرار میدهند. او در بحث دولتهای ضعیف و پساجنگی، به این نکته توجه دارد که تثبیت نظم سیاسی در بسیاری از موارد بدون نقشآفرینی قدرتهای بزرگ یا مداخله بازیگران خارجی دشوار است. با این همه، تحلیل او بیش از آنکه دفاعی ساده از مداخله باشد، کوششی برای توضیح محدودیتهای حاکمیت کلاسیک و دشواریهای دولتسازی در جهان معاصر است.
حاکمیت از مهمترین مسائل مورد توجه اوست. کراسنر در کتاب حاکمیت: تزویرِ سازمانیافته (۱۹۹۹) استدلال میکند که حاکمیت، برخلاف ظاهر حقوقیِ یکدست آن، در عمل همواره با استثناها، نقضها و مداخلهها همراه بوده است. از نظر او، دولتها در نظام بینالملل غالباً از اصل حاکمیت دفاع میکنند، اما در عمل بارها آن را به دلایل امنیتی، سیاسی، اقتصادی یا انسانی محدود میسازند. به همین سبب، کراسنر میکوشد نشان دهد که نظم جهانی نه بر اجرای کامل و بیاستثنای حاکمیت، بلکه بر نوعی سازگاری میان اصل حاکمیت و ضرورتهای قدرت و مداخله استوار شده است.
برای مطالعه بیشتر:
- کراسنر، استیون دی. تعارض ساختاری: جهان سوم در برابر لیبرالیسم جهانی. بارکلی: انتشارات دانشگاه کالیفرنیا، ۱۹۸۵.
- بالدوین، دیوید ای. نئو لیبرالیسم و نئو رئالیسم. نیویارک: انتشارات دانشگاه کلمبیا، ۱۹۹۳.
